Mięta pieprzowa | Mentha piperita L.

Dobroczynne właściwości mięty pieprzowej były znane już w starożytności, miała ona także szerokie zastosowanie w medycynie ludowej i klasztornej. Obecnie mięta pieprzowa jest stosowana przede wszystkim w łagodzeniu dolegliwości układu pokarmowego i przy trudnościach z trawieniem, jednak znany jest także jej dobroczynny wpływ w łagodzeniu objawów migreny, przy zmianach skórnych i przy bólach dziąseł. Inhalacje z dodatkiem olejku miętowego stosuje się w łagodzeniu objawów zapalenia zatok, grypy i przeziębienia.

Jak wygląda mięta i skąd pochodzi?

Mięta to roślina bylinowata z rodziny wargowych (Labiatae). Miętę uprawia się powszechnie prawie na całym świecie, a przede wszystkim w Europie, Azji, Afryce i Ameryce Północnej. Także w Polsce hodowana jest od wielu lat, rośnie dziko oraz w kulturach uprawnych.

Roślina mięty pieprzowej o charakterystycznym wyglądzie i silnym zapachu wytwarza krótkie silnie ukorzenione podziemne kłącze. Wyrastają z niego łodygi o długości nawet 60 cm, ulistnione, słabo owłosione. Kłącze mięty pieprzowej rozrasta się poprzez rozłogi podziemne i podziemne, które łatwo ukorzeniają się. Krótkoogonkowe liście o jajowatym kształcie na brzegach są nierówno ostro piłkowane, na szczycie wyraźnie zaostrzone. Roślina wydaje kwiaty dwuwargowe, grzbieciste, w kolorze różowofioletowym, zebrane w gęste pozorne kłosy.

Wykorzystuje się ziele (Herba Menthae piperitae) i liście mięty pieprzowej (Folium Menthae piperitae), olejek eteryczny pochodzący z tej rośliny (Oleum Menthae piperitae) oraz mentol uzyskiwany z olejku (Mentholum).

Zawartość ciał czynnych w mięcie pieprzowej

Najważniejszą substancją czynną pochodzącą z liści mięty pieprzowej jest olejek miętowy (który zawiera ponad 30 związków chemicznych) z jego głównym składnikiem – mentolem. Działa on chłodząco, dezynfekująco i rozkurczowo oraz wspomaga ukrwienie. Oprócz olejku, liście mięty pieprzowej zawierają także garbniki, kwasy fenolowe, gorycze, sole mineralne oraz flawonoidy, a wśród nich te o dobroczynnym wpływie na zdrowie: rutyna, luteolina, apigenina i hesperydyna.

Działanie i wskazania do stosowania preparatów z mięty pieprzowej

Preparaty zawierające wyciągi z mięty pieprzowej stosowane są przede wszystkim wewnętrznie przy dolegliwościach żołądka, jelit oraz dróg żółciowych. Zaleca się ich stosowanie także przy nieżytach górnych dróg oddechowych, a zewnętrznie – przy bólach głowy i migrenach. Mięta wykazuje właściwości rozkurczowe i rozluźniające - obniża napięcie mięśni gładkich jelit, dróg żółciowych i moczowych.

Substancje zawarte w wyciągu z liści mięty pieprzowej pobudzają czynności wydzielnicze żołądka, jelit i wątroby, stymulują wydzielanie soku żołądkowego i żółci, co ułatwia trawienie i wchłanianie związków zawartych w pokarmach. Po preparaty z mięty warto sięgnąć przy bólach żołądka, przy zaburzeniach trawienia (takich jak: nudności, niestrawność, kolka jelitowa), przy skurczach górnego odcinka przewodu pokarmowego i dróg żółciowych. Mięta pieprzowa reguluje perystaltykę jelit, przez co ułatwia odejście gazów, tym samym zapobiegając wzdęciom. Preparaty z mięty przeciwdziałają zastojom żółci w pęcherzyku żółciowym oraz mają słabe właściwości moczopędne – zwiększają nieznacznie dobową ilość wydalanego moczu.

Olejek z mięty pieprzowej polecany jest jako środek wspomagający w nieżytach górnych dróg oddechowych (do inhalacji) oraz w łagodzeniu stanów zapalnych błony śluzowej jamy ustnej. Wyciągi z liści mięty stosowane zewnętrznie w postaci maści wykazują działanie łagodzące, przeciwświądowe. Z tego względu zaleca się ich wykorzystanie w przebiegu ospy wietrznej oraz do gojenia pęcherzy w przebiegu opryszczki. Olejek miętowy zaleca się także do stosowania miejscowo w bólach mięśniowych.

Do stosowania wewnętrznego przygotowuje się herbatę z liści mięty pieprzowej, do inhalacji wykorzystuje się olejek eteryczny, natomiast do stosowania zewnętrznego wykorzystuje się nacierania z olejku lub jego wodnego roztworu, maści, balsamy lub inne mazidła.

Przeciwwskazania i środki ostrożności w stosowaniu preparatów z mięty

Olejku miętowego nie powinno stosować się na skaleczoną skórę oraz podrażnioną błonę śluzową – może wywoływać podrażnienie i zaczerwienienie skóry. Stosowany doustnie w dawkach większych od zalecanych wywołuje objawy uboczne w postaci: bólu brzucha, wymiotów, nudności, senności oraz zachwianie równowagi. Wyciągi z mięty pieprzowej należy stosować ostrożnie u niemowląt i małych dzieci – stosowane zewnętrznie w okolicach twarzy mogą spowodować wystąpienie skurczu krtani i oskrzeli, co może prowadzić do poważnych problemów z oddychaniem. Nie zaleca się ich stosowania u kobiet w ciąży.

Produkty zawierające miętę pieprzową

Porady - Mięta pieprzowa

Stłuczenia, siniaki - jakie zioła na kruche naczynia krwionośne?

Kruchość naczyń krwionośnych, objawiająca się m.in. częstym pojawianiem się siniaków, ma wiele przyczyn. Kto ma predyspozycje do siniaków? Jak przeciwdziałać ich powstawaniu? Jak leczyć stłuczenia i siniaki? Jakie zioła są...

czytaj całość

Stłuczenia, siniaki i urazy. W jaki sposób można ich unikać?

Wakacyjna beztroska i duża ilość wolnego czasu często skłaniają do podejmowania aktywnych form wypoczynku. Bardzo często chcielibyśmy podczas letniego urlopu wrócić do aktywności fizycznej, którą zaniedbaliśmy w zimowych miesiącach, a...

czytaj całość

Maść na siniaki i stłuczenia - niezbędna dla wszystkich aktywnych

Nie ma wątpliwości, że zamiłowanie do aktywnego uprawiania sportu ma bardzo pozytywny wpływ na różne dziedziny życia. Regularne zażywanie ruchu wspiera serce i układ krążenia, chroniąc przed groźnymi chorobami. Każdy...

czytaj całość

Urazy i siniaki - przyczyny ich powstawania oraz leczenie

Każdy rodzaj aktywności fizycznej niesie z sobą ryzyko odniesienia urazu, niezależnie od tego, czy jest to sport profesjonalny, czy uprawiany rekreacyjnie. Uważa się, że najbardziej kontuzjogenne są sporty walki i...

czytaj całość

Sposoby na stłuczenia i siniaki

Bardzo często zdarza się nam zaobserwować na skórze siniaki. Niekiedy nawet nie wiemy kiedy powstało stłuczenie, którego efektem jest nieestetyczne zabarwienie skóry. Jakie preparaty można stosować na siniaki i stłuczenia?...

czytaj całość